mgr Anna Kilanowska-Kłoss

Wzdęcia, bóle brzucha, nieregularne wypróżnienia — za większością tych objawów stoi konkretna przyczyna, którą można zidentyfikować i dietą ograniczyć. Przy IBS — protokół low-FODMAP przez 4–6 tygodni z reintrodukcją na podstawie dzienniczka objawów. Przy IBD — dietoterapia wspierająca remisję, uzupełnianie niedoborów żelaza, B12 i witaminy D.

Gdy waga nie spada mimo diety — wyklucza się insulinooporność jako przyczynę. Dobór godzin posiłków, jakości węglowodanów i składu makroskładników potrafi ustabilizować gospodarkę insulinową bez farmakoterapii.

Pacjentki z Hashimoto często zgłaszają się z wyrównanym TSH, ale złym samopoczuciem — zmęczeniem, wypadaniem włosów i trudnością z utrzymaniem wagi. Dieta przeciwzapalna i wyrównanie niedoborów potrafią poprawić jakość życia bez zmiany dawki leku.

Alergia IgE-zależna pojawia się w ciągu minut do 2 godzin od spożycia alergenu. U dorosłych rozróżnienie między nietolerancją laktozy i fruktozy opiera się na teście H₂, a celiakię potwierdza anty-tTG IgA z biopsją. Diety eliminacyjne przez 4–6 tygodni z reintrodukcją.

Gdy waga nie spada mimo deficytu — wyklucza się insulinooporność, niedoczynność tarczycy i kortyzol, zanim zmieni się kaloryczność diety. Ocena składu ciała — nie tylko liczby na wadze — decyduje o tym, czy redukcja przebiega prawidłowo.

Kobiety po ciąży i karmiące piersią tracą znaczne rezerwy żelaza i DHA. U dzieci z wybrednością żywieniową niedobory żelaza i cynku pozostają niewykryte latami mimo widocznych objawów: bladości, zmęczenia i problemów z koncentracją.

Kobiety na diecie roślinnej z Hashimoto mają podwyższone ryzyko niedoboru selenu i cynku. Przy ciąży wegańskiej suplementacja DHA z alg, żelaza i witaminy B12 jest bezwzględnie konieczna.

Przy cukrzycy ciążowej (GDM) kontrola glikemii przez dobór produktów i timing posiłków pozwala znacznej części pacjentek uniknąć insulinoterapii. Przy Hashimoto w ciąży zapotrzebowanie na jod i selen wzrasta.

Dzieci z alergią na mleko krowie mają podwyższone ryzyko niedoboru wapnia i witaminy D. Wybredność żywieniowa oceniana jest pod kątem podłoża sensorycznego lub żywieniowego zanim wprowadzi się jakiekolwiek restrykcje.